Tham dự và chủ trì hội thảo có bà Trần Thị Thu Hà, Ủy viên BCH TƯ Hội, Phó trưởng Ban Công tác Phụ nữ TƯ Hội LHPN Việt Nam; bà Nguyễn Thị Hồng Vân, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, Chủ tịch Hội LHPN tỉnh. Tham gia có đại diện các sở ban ngành, đoàn thể, doanh nghiệp nữ ở Lạng Sơn.

Phát biểu tại hội thảo, bà Trần Thị Thu Hà nhấn mạnh, Lạng Sơn là tỉnh miền núi, biên giới, có vị trí chiến lược quan trọng về quốc phòng, an ninh, đối ngoại và phát triển kinh tế; là cửa ngõ giao thương giữa Việt Nam với Trung Quốc và các nước ASEAN. Chính vì vậy, TƯ Hội LHPN Việt Nam chọn Lạng Sơn để tổ chức hội thảo nhằm tìm hiểu thực trạng, mức độ tự tin ứng dụng khoa học công nghệ của chị em khởi nghiệp vào cuộc sống và công việc. Thực tế gần đây, nhiều phụ nữ xứ Lạng đã sáng tạo, năng động đưa thông tin, quảng bá, bán hàng trên mạng xã hội về du lịch cộng đồng, sản vật riêng có của địa phương, thu hút nhiều người quan tâm…

Theo báo cáo, toàn tỉnh hiện có 65 tổ chức Hội cấp xã/phường với 923 chi hội phụ nữ; Phụ nữ chiếm 48,83% dân số toàn tỉnh, với số hội viên trên 114 nghìn, trong đó 83,7% là phụ nữ dân tộc thiểu số; phụ nữ chiếm trên 46% lực lượng lao động của tỉnh. Không chỉ giữ vai trò xây dựng gia đình, phụ nữ ngày càng khẳng định vị trí trong phát triển kinh tế, tham gia sản xuất nông nghiệp hàng hóa, phát triển doanh nghiệp, hợp tác xã, sản phẩm OCOP, thương mại, dịch vụ, du lịch và kinh tế số. Nhiều mô hình do phụ nữ làm chủ đã góp phần tạo việc làm, nâng cao thu nhập, thúc đẩy phát triển kinh tế và xây dựng nông thôn mới.

Trong những năm qua, các cấp Hội LHPN trong tỉnh đã chủ động triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế, khởi nghiệp, tiếp cận nguồn vốn, đào tạo nghề, chuyển giao khoa học kỹ thuật, xây dựng mô hình sinh kế, hỗ trợ chuyển đổi số và kết nối tiêu thụ sản phẩm. Những kết quả đó khẳng định khi được tạo điều kiện, phụ nữ hoàn toàn có thể trở thành lực lượng quan trọng trong đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế của địa phương.

Tuy nhiên, thực tiễn cũng cho thấy, phụ nữ khu vực Trung du và miền núi phía Bắc nói chung, phụ nữ tỉnh Lạng Sơn nói riêng vẫn đang đối mặt với nhiều khó khăn. Phần lớn doanh nghiệp, hợp tác xã do phụ nữ làm chủ có quy mô nhỏ; năng lực quản trị, ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số còn hạn chế. Việc tiếp cận công nghệ mới, trí tuệ nhân tạo, thương mại điện tử, nguồn vốn, thị trường và các dịch vụ hỗ trợ khởi nghiệp chưa đáp ứng yêu cầu phát triển. Khoảng cách về trình độ, điều kiện tiếp cận thông tin giữa khu vực trung tâm với vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số vẫn còn khá lớn. Trong khi đó, yêu cầu của quá trình hội nhập, chuyển đổi số và phát triển kinh tế xanh đang đặt ra những đòi hỏi ngày càng cao đối với chất lượng nguồn nhân lực và năng lực đổi mới sáng tạo…

Với tinh thần thẳng thắn, cởi mở, bà Hoàng Thị Diệu, thành viên HTX Hoa Đào Bản Cao, phường Lương Văn Tri, tỉnh Lạng Sơn, chia sẻ: Thời gian gần dây, người dân tộc Tày, Nùng, Kinh... ở địa phương đã tận dụng đồi đất ven thành thị, nơi có đất bồi của sông Kỳ Cùng để học hỏi và cùng trồng những vườn, vạt hoa đào Mẫu Sơn. Được sự quan tâm, hỗ trợ của các cấp, các ngành, nhiều hộ trồng đào, trong đó có chị em phụ nữ đã mạnh dạn mở rộng diện tích, đồng thời tạo thêm nhiều địa điểm đẹp, hấp dẫn để du khách trải nghiệm, check in. Tuy nhiên, việc áp dụng, chuyển giao khoa học kỹ thuật, công nghệ còn chưa đạt được hiệu quả như mong muốn. Nhiều người vẫn tự ra chợ để mày mò tìm hiểu mua giống, phân bón về trồng. Trong khi đó, hiện nay xuất hiện sâu bệnh ở cây hoa đào, người dân chưa có biện pháp hữu hiệu để chữa trị…

Cùng trăn trở với công việc, thực tiễn ở địa phương, bà Bùi Thị Bích Đào, Giám đốc Công ty TNHH MTV Xe điện DK Việt Nhật (Lạng Sơn), chia sẻ: Có tới 90% hộ kinh doanh ở địa phương là nhỏ lẻ. Lạng Sơn là tỉnh miền núi, thành phần dân tộc thiểu số chiếm phần đa nên nhận thức và kiến thức nền còn hạn chế. Qua tìm hiểu và thực tiễn sinh sống, làm việc tại địa phương, các doanh nghiệp (trong đó có doanh nghiệp nữ khởi nghiệp) còn thiếu những kinh nghiệm về đảm bảo, bảo quản sản phẩm. Nhất là trong giai đoạn hiện nay, chị em phải tìm hiểu, học hỏi làm chủ quy trình sản xuất, mở rộng kinh doanh, thị trường...

"Bên cạnh việc địa phương đã quan tâm, hỗ trợ doanh nghiệp nhưng chỉ dừng ở cấp vĩ mô, lý thuyết, còn thực chất chưa được như kỳ vọng thì nhiều chị em còn "ngại" học hỏi, đổi mới dẫn đến thua thiệt, non kém hơn so với doanh nghiệp các tỉnh bạn. Chính vì vậy, chúng ta cần phải mạnh dạn, đổi mới toàn diện, hiệu quả khoa học công nghệ vào cuộc sống, kinh doanh hơn nữa…", bà Bùi Thị Bích Đào nhấn mạnh.

Trước số những ý kiến, đề nghị về việc hỗ trợ vốn sản xuất, kinh doanh, bà Lê Thị Nguyệt Nga, Phó Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) chi nhánh tỉnh Lạng Sơn, cho biết: Thời gian qua, sự phối hợp giữa NHCSXH Lạng Sơn với Hội Phụ nữ các cấp rất thường xuyên, chặt chẽ và hiệu quả. Thể hiện cụ thể qua kết quả cho vay ủy thác đến 31/7/2026, Hội Phụ nữ toàn tỉnh đang quản lý 2.188 tỷ đồng dư nợ, trong đó Hỗ trợ tạo việc làm hơn 900 tỷ; cho vay hộ sản xuất kinh doanh vùng khó khăn khoảng 300 tỷ (chiếm tỷ trọng lớn nhất trong các tổ chức hội nhận ủy thác 34%), với gần 24 nghìn hộ còn dư nợ, với 670 tổ tiết kiệm và vay vốn…

Tuy nhiên, trong thực tế vẫn còn có những hạn chế như: Rào cản tài sản thế chấp, do hạn mức vay tín chấp tối đa 200 triệu đồng (hiện mới cho vay thế chấp tài sản cho  HTX du lịch nông nghiệp xứ Lạng Farm ở xã Hữu Lũng). Do các chương trình tín dụng khá linh hoạt nên Ngân hàng đã tiến hành cho vay trực tiếp đến người lao động, mỗi hộ gia đình có thể có nhiều người lao động được vay vốn; chương trình cho vay phát triển HTX từ nguồn ngân sách địa phương cũng như việc áp dụng thủ tục cho vay được tổ chức đúng quy định và linh hoạt nên việc cho chị em vay vốn để phát triển kinh tế đã đem lại những kết quả khả quan.

Phát biểu tại hội thảo, bà Nguyễn Thị Hồng Vân, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh, Chủ tịch Hội LHPN tỉnh Lạng Sơn, cho rằng, đối với Lạng Sơn, khởi nghiệp của phụ nữ không chỉ là câu chuyện phát triển kinh tế của từng cá nhân hay từng gia đình, mà còn gắn với mục tiêu khai thác hiệu quả tiềm năng kinh tế cửa khẩu, phát triển nông nghiệp đặc sản, du lịch cộng đồng, bảo tồn bản sắc văn hóa các dân tộc, tạo việc làm, nâng cao thu nhập và góp phần xây dựng khu vực biên giới ngày càng phát triển, ổn định. Việc tổ chức hội thảo tại Lạng Sơn là dịp để địa phương chia sẻ thực tiễn, để các chuyên gia, các cơ quan quản lý cùng trao đổi, đánh giá khách quan những kết quả đạt được, những khó khăn, thách thức và đề xuất các giải pháp phù hợp nhằm hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp gắn với khoa học, công nghệ trong điều kiện đặc thù của khu vực Trung du và miền núi phía Bắc.

"Hội thảo sẽ cung cấp thêm cơ sở khoa học và thực tiễn để TƯ Hội LHPN Việt Nam nghiên cứu, tham mưu với Đảng, Nhà nước hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo; đồng thời giúp các địa phương, trong đó có tỉnh Lạng Sơn, có thêm những mô hình, kinh nghiệm và giải pháp thiết thực nhằm phát huy vai trò của phụ nữ trong phát triển kinh tế, xây dựng nguồn nhân lực nữ chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới… Hội LHPN tỉnh Lạng Sơn sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cấp, các ngành, các doanh nghiệp và tổ chức liên quan, tạo điều kiện để phụ nữ được tiếp cận tốt hơn với khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, đào tạo nghề, tín dụng và thị trường; khuyến khích phát triển doanh nghiệp nữ, hợp tác xã do phụ nữ làm chủ và các mô hình khởi nghiệp sáng tạo phù hợp với điều kiện của địa phương, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh", bà Nguyễn Thị Hồng Vân khẳng định.

Trong khuôn khổ hội thảo tổ chức tại Lạng Sơn, ngày 4/8, đoàn công tác của TƯ Hội LHPN Việt Nam và tỉnh Lạng Sơn đã tham gia khảo sát thực trạng phụ nữ khởi nghiệp gắn với khoa học công nghệ tại xã Chi Lăng và phường Tam Thanh, tỉnh Lạng Sơn.